Home // Werkvelden // Vrijwilligers

Vrijwilligers

bSR heeft in de afgelopen jaren veel mensen opgeleid tot volwaardige tellers van onder ander watervogels, stadsvogels en dagvlinders. Dit gebeurde vooral in het kader van het project "Natuur  in Kaart", een samenwerking tussen bSR en het Rotterdams Milieucentrum. Met ingang van 2011 is echter een einde gekomen aan dit project. Dit betekent dat er dus ook geen nieuwe cursussen meer komen. Meer hierover leest u in het persbericht. Op de website van het Rotterdams Milieucentrum is ook de brief te lezen van wethouder van Huffelen over de bezuinigingen die ten grondslag liggen aan het stoppen van het project. De wethouder bedankt hierin ook vrijwilligers. Voor meer details en de brief ga naar de site van het RMC. De historie van het project wordt hieronder beschreven.

Historie Natuur in Kaart

Vrijwilligers vormen een belangrijke bron van gegevens over de Rotterdamse natuur. Een flinke bijdrage hieraan werd geleverd door de grote groep vrijwilligers die actief was bij het project Natuur in Kaart. Met ingang van het voorjaar 2006 hebben het Rotterdams Milieucentrum (RMC) en bureau Stadsnatuur Rotterdam de handen ineen geslagen en dankzij een aantal sponsors het in 2003 gestaakte project Natuur in Kaart nieuw leven ingeblazen.Gedurende de jaren 1999–2003 zijn in het kader van Natuur in Kaart ongeveer tweehonderd vrijwilligers door Sport en Recreatie (SenR) en onder begeleiding van bureau Stadsnatuur Rotterdam opgeleid tot beginnend inventariseerder van flora en fauna in de eigen (stedelijke) omgeving. Een groot deel hiervan binnen de Vlinderwerkgroep Rotterdam en/of door deelname aan het project Winterwatervogels.

Het project Natuur in Kaart had als doel bewoners van Rotterdam te betrekken bij hun (directe) leefomgeving. Door het beleven van en het leren over de natuur raken de mensen enthousiast over datgene wat in hun buurt groeit en bloeit. Dit wordt bereikt door de bewoners (gratis) cursussen en excursies aan te bieden. Vervolgens kunnen zij met hun opgedane kennis en enthousiasme de natuur in hun omgeving in kaart brengen. Dat wil zeggen het inventariseren van een bepaalde soort of soortgroep, waardoor de kennis en het verspreidingsbeeld hiervan toeneemt. Deze gegevens worden door bSR verzameld, verwerkt en gerapporteerd. Op basis van deze resultaten en het ontstane enthousiasme voor de stadsnatuur worden de bewoners gestimuleerd tot wijkgerichte activiteiten op het gebied van natuur.

Vanaf 2006 zijn er jaarlijks met succes cursussen gegeven over de Huismus, Gierzwaluw, dagvlinders en winterwatervogels. Resultaten van de hieruit voortvloeiende inventarisaties zijn te lezen in de nieuwsbrief Natuurlijk Rotterdam, welke te downloaden is van deze website (onder kopje publicaties). In 2010 werd gestart met de nieuwe cursus Stadsvogels.

Naast het individuele contact met vrijwilligers zoekt bSR ook de samenwerking op met lokale en regionale natuurverenigingen.

Het project Natuur in Kaart is in 1999 gestart als een samenwerkingsverband tussen Sport en Recreatie (SenR) van de gemeente Rotterdam en bureau Stadsnatuur Rotterdam (bSR). De afdeling NME (Natuur- en Milieueducatie) van SenR had hierbij als doel de bewoners van Rotterdam te betrekken bij hun directe leefomgeving. De cursussen dienden als middel voor SenR om de bewoners de Rotterdamse natuur te laten ervaren. bSR had als belang dat tijdens deze cursussen naast het natuurbesef ook het herkennen en onderscheiden van soorten en de wijze van inventariseren aan bod kwamen. Verder was het voor bSR belangrijk dat de mensen ook daadwerkelijk het veld ingingen om gegevens te verzamelen. Aan het einde van het seizoen ontving bSR de gegevens en zorgde voor de gegevensverwerking.

In 1999 werd begonnen met de cursussen ‘Breng de waterplanten in Kaart’ en ‘Breng de winterwatervogels in Kaart’. In 2000 werden daar de cursussen ‘Breng de Voorjaarsbloeiers in Kaart’ en ‘Breng de dagvlinders in Kaart’ aan toegevoegd. De cursussen en daaropvolgende inventarisaties van de Voorjaarsbloeiers en Waterplanten werden na twee, respectievelijk drie jaar gestopt. De reden hiervoor was dat de resultaten niet meer aanvullend waren voor het overzicht van de plantensoorten en er bovendien een cursus over de totale flora gepland was. Omdat Natuur in Kaart door een gewijzigde beleidskoers van SenR in 2003 beëindigd werd is deze cursus er nooit van gekomen. 
De cursussen over de winterwatervogels en dagvlinders zijn voortgezet tot het einde van 2003. De nog actieve deelnemers van deze twee cursussen zijn echter ook daarna nog succesvol blijven inventariseren. De vlinderaars kregen de Vlinderwerkgroep Rotterdam, van waaruit de bestaande en nieuwe activiteiten werden georganiseerd. De vogeltellingen werden gehandhaafd in het project Winterwatervogels. 

Watervogelexcursie Natuur in Kaart oktober 2008.
Watervogelexcursie Natuur in Kaart oktober 2008.

Project stadsvogels in kaart

Het project Huismus in Kaart was al eerder beëindigd, hiervoor in de plaats kwam het project Stadsvogels in Kaart. Naast de huismussen zijn we dus ook de andere stadsvogels gaan tellen. Dit project sluit aan bij het landelijke Meetnet Urbane Soorten (MUS) van SOVON. De aandacht bij deze cursus ging uit naar het herkennen van verschillende soorten vogels en de methode MUS. Het niveau was geschikt voor zowel gevorderde waarnemers als beginners, beginners kregen een buddy toegewezen bij het veldwerk. Inspanningsverplichting bestaat uit drie veldbezoeken van een halve dag.